از تلألو کودکان چرنوبیل رویا می بافم

   آنها که گلوهایشان در چنگ سرطان

   و چشم هایشان نوری در تاریکی بود

    آن روز ها پوستمان محفل درد بود

    کلاس ششم، همان سال انفجار

    آموختند تا همیشه یادمان بماند

   هرگز هیچ چیزی وجود نداشته است   


یوهان دوبرو
                                                                                                          

یوهان دوبرو، شاعر اروپایی، صحنه ای از روزهای تلخ اهالی چرنوبیل را به تصویر می کشد. کودکانی که زیر تابش امواج رادیواکتیو می درخشیدند. از سرطان تیروئید رنج می بردند. آب مروارید سوی چشمانشان را ربوده است. تاول‌ها امانشان را بریده بود. به بهانه تب داغی که سریال چرنوبیل این روزها به راه انداخته، به این فاجعه انسانی می پردازیم. بی شک ناگواری‌های بیشماری از چرنوبیل در روح و تن مردم و این زمین خاکی به یادگار مانده است. در این مقاله سعی داریم چگونگی اثر امواج رادیواکتیو بر روی بدن انسان را به زبان ساده بیان کنیم. البته نه به سادگی سریال خوش ساخت چرنویل. هنوز سریال چرنویل را ندیده اید ؟ با پنج قسمت ۴۰ دقیقه ای سروکار دارید. منتظرتان هستیم تا بیاید با‌‌هم بیشتر از چرنوبیل بخوانیم.

 

در چرنوبیل چه گذشت ؟

۲۶ آپریل ۱۹۸۶ (۱۳۶۵ شمسی) انفجار راکتور شماره ۴ نیروگاه هسته ای چرنوبیل در اوکراین رخ داد. مقادیر زیادی از تشعشعات رادیواکتیو در اتمسفر آزاد شد. پرتوها در سراسر اروپا پخش شد. اوکراین، بلاروس و روسیه عمق فاجعه را تجربه کردند. روز حادثه حدود ۶۰۰ نفر در صحنه حضور داشتند. تعدادی از آن ها در بطن آتش سوزی بودند. طبیعتا بیشترین تماس را با تشعشعات داشتند. طبق اسناد تاریخی ۱۳۴ نفر از آنها با فاصله کوتاهی از حادثه به سندرم حاد پرتو گرفتار شدند. این سندرم موجب مرگ ۲۸ نفر از آنها شد. شدت پرتوتابی به حدی بود که عده ای درجا کشته شدند. آن ها برای همیشه زیر خاکستر های آتش سوزی دفن شدند.

چرنوبیل چگونه بر سلامتی انسان‌ها اثر کرد؟

مواجهه با پرتو‌های رادیواکتیو می تواند تاثیراتی را به صورت حاد یا طولانی مدت بر بدن انسان بگذارد. پرتوهای رادیواکتیو مقادیر زیادی از ایزوتوپ‌ها را وارد محیط زیست کرد. این ایزوتوپ‌ها بیشتر شامل ید۱۳۱، سزیوم۱۳۴ و سزیوم۱۳۷ بوده اند. نیمه عمر این ایزوتوپ‌ها متفاوت است. مثلا ید۱۳۱ نیمه عمر ۸ روزه دارد. یعنی با گذشت ۸ روز ید۱۳۱ به نصف مقدار اولیه خود کاهش می یابد. در حالیکه نیمه عمر سزیوم۱۳۷، بیش از ۳۰ سال است. دانشمندان تخمین زده اند تا ۱۸۰ سال دیگر در اطراف چرنوبیل رد‌پای این ایزوتوپ‌های پرتوزا دیده‌ خواهد شد. نیمه عمر طولانی موجب انتقال مواد رادیواکتیو به آب، غذا، هوا و خاک می شود. به همین دلیل منطقه چرنوبیل ممنوعه اعلام شد. هزاران خانواده خانه هایشان را ترک کردند.

                              ((?What is the cost of lies))

شاید کلیدی ترین دیالوگ سریال همین یک پرسش بود! 
شاید اگر وسعت حادثه چرنوبیل زودتر برملا می شد. شاید اگر مردم زودتر اقدام به ترک خانه‌هایشان می کردند. شاید اگر کودکان از مصرف شیر‌های آلوده به مواد رادیواکتیو منع می شدند. اگر این هزاران شاید‌ رخ می داد افراد کمتری از این فاجعه در امان می ماندند. فاجعه ای ناخواسته که کوچک ترین نقشی در آن نداشتند…

پس از دریافت پرتو های رادیواکتیو اثرات آن ها آشکار خواهد شد:

اثرات حاد

اثرات حاد پرتو‌های رادیواکتیو به صورت سندرم حاد پرتو و سوختگی پوست خود را نشان می دهد. کافیست تمام سطح بدن در زمان کوتاه چند دقیقه ای با مقدار زیادی اشعه رادیواکتیو نافذ مواجه شود. بلافاصله سندرم حاد پرتو یا مسمومیت پرتویی رخ می‌دهد. نمونه‌های این سندرم در افراد بازمانده از بمباران اتمی هیروشیما و ناکازاکی و همچنین آتش نشان‌ هایی که خود را به آتش سوزی نیروگاه اتمی چرنوبیل رساندند، دیده شد. همانطور که در سریال چرنوبیل می بینیم بسیاری از سربازان با عوارض حاد در بیمارستان قرنطینه شده اند.

سندرم حاد پرتو در ۴ مرحله رخ می‌دهد:
  1.  مرحله اول از چند دقیقه تا چند روز بعد شروع می شود. فرد تهوع، استفراغ و اسهال را تجربه می کند.
  2. مرحله کمون که حال بیمار رو به بهبودی می رود. گویا اصلا بیمار نیست! اما دوران خوشی نهایت چند هفته دوام می آورد.
  3. مرحله بیماری که ممکن است تخریب مغز استخوان، دستگاه گوارش، سیستم مغز و اعصاب و قلب و عروق رخ دهد.
  4. مرحله آخر که یا در عرض چند ماه منجر به مرگ می شود و یا روند بهبودی فرد آغاز می شود.
در مرحله بیماری پرتوهای رادیواکتیو به سه صورت به انسان آسیب می زنند:
  • تخریب مغز استخوان : مواد رادیواکتیو موجب مرگ سلول‌های بنیادی مغز استخوان می شوند. تا حدی که این سلول‌ها تا ۳۷% کاهش می یابند. در نتیجه سلول‌های خونی تجدید نمی شوند. مغز استخوان هرچه پلاکت و گلبول سفید بالغ دارد آزاد می کند. پس از به پایان رسیدن عمر این سلول‌ها، سلول جوانی وارد خون نمی شود. بیمار پلاکتی ندارد تا جلوی خونریزی را بگیرد.گلبول سفیدی ندارد تا بدن را از عفونت‌ حفظ کند. در نهایت خونریزی و عفونت‌های شدید موجب مرگ بیمار می شود.
  • تخریب دستگاه گوارش : مواد رادیواکتیو از بازسازی سلول‌های پوشاننده روده جلوگیری می کنند. سد مخاطی روده از بین می رود. باکتری‌های روده وارد خون شده و عفونت شدیدی رخ می دهد. دیگر سلول‌های دیواره روده توانایی جذب آب ندارند. بیمار به اسهال شدیدی دچار می شود. بدن به شدت کم آب می شود. الکترولیت‌های بدن (مثل سدیم و پتاسیم) توازن خود را از دست می دهند. درگیری دستگاه گوارش می تواند در عرض دو هفته جان بیمار را بگیرد.
  • عوارض مغز و اعصاب : به علت اثرات مواد رادیواکتیو ادم مغز ایجاد شده و سه روزه موجب مرگ بیمار می شود.
  • عوارض قلبی عروقی

اثرات مزمن

اثرات مزمن پرتو‌های رادیواکتیو طیف گسترده ای دارند. حدود ۲۰/۰۰۰ نفر از اهالی ۳ کشور بلاروس، اوکراین و روسیه که در زمان حادثه چرنوبیل کمتر از ۱۸ سال داشتتد، به سرطان تیروئید مبتلا شدند. در فاصله ۵ ساله از حادثه موارد مبتلا به لوسمی (سرطان خون) در حاشیه چرنوبیل دو برابر شد. شایعات زیادی مبنی بر تولد کوکان ناقص الخلقه گفته شد. تاکنون شواهد کافی از اثر پرتو‌های رادیواکتیو روی نقص نوزادان و نازایی دیده نشده است. موارد زیادی از کاتاراکت (آب مروارید) در بازمانده‌های چرنوبیل دیده شد. چرنوبیل موجب جهش‌های کوچک متعددی روی ژن بازمانده‌ها شده است. این جهش‌ها نسل به نسل منتقل می شوند. ممکن است در آینده ای نه چندان دور اتفاقات ناخوشایندی را رقم بزنند. زخم‌هایی که چرنوبیل بر روح مردم پریپات (شهری که چرنوبیل در آن قرار دارد) جای گذاشته است قابل چشم پوشی نیست. هزاران نفر با افسردگی دست و پنجه نرم کردند. گویا اثرات آن روی نسل‌های جدید هم باقی مانده است.

چندی است چرنوبیل مقصد برتر گردشگری شده است !

پس از چرنوبیل، برای کاهش منابع رادیواکتیو محیط زیست دستکاری شد. درختان جنگل اطراف از ریشه کنده شدند. حیوانات وحشی چرنوبیل کشته شدند و زیر خروارها بتن دفن شدند. اینگونه چرنوبیل منطقه متروکه شد. اما با گذشت ۳۰ سال از این حادثه اتفاق شگفت انگیزی در چرنوبیل روی داده است ! در حال حاضر حیات وحش و طبیعت چرنوبیل بسیار بکر و غنی شده است. بسیاری از گونه‌های در حال انقراض منطقه بازگشته اند و جنگل‌های جدیدی پدید آمده اند. گویا مضرات انسان از پرتوهای رادیواکتیو هم بیشتر است! زیرا با رفتن آنها جنگل جانی دوباره گرفته است. طبیعت بکر و خرابه های حاصل از فاجعه اتمی جاذبه ای برای سفر گردشگران به چرنوبیل شده است. تا جایی که ترس پرتوهای رادیواکتیو را به جان خریده و به شهر ارواح در اوکراین سفر می کنند.

با همه این‌ها، دانشمندان اعتقاد دارند چرنوبیل تاثیر زیادی روی سلامت همگانی نگذاشته است! طبق اندازه گیری آنها میانگین پرتو‌های دریافتی در سطح جهان به اندازه یک سی تی اسکن بوده است.یک عکس سی تی اسکن همگانی! همگی بگویید چرنوبیییییییل….
عکس ثبت شد راحت باشید!

اما آیا تحقیقات این دانشمندان حقیقت را آشکار کرده یا سفارشی است؟ آیا همچنان می خواهند از ابعاد چرنوبیل چشم پوشی کنند؟ دروغ سیاستمداران تمامی ندارد آن هم از جنس ناب روسی!
تاریخ مشخص خواهد کرد..

 

What is the cost of lies?

این مقاله برگرفته شده از:

خرداد ۲۱, ۱۳۹۸
چرنوبیل

چرنوبیل: دنیای تاریک بعد از پرتوهای رادیواکتیو

 از تلألو کودکان چرنوبیل رویا می بافم    آنها که گلوهایشان […]
فروردین ۹, ۱۳۹۸
مشکلات تنفسی

تنگی نفس چیست و چرا ایجاد می‌شود؟

 تنگی نفس چیست؟ دشواری در تنفس یا تنگی نفس ، پدیده‌ای […]
فروردین ۳, ۱۳۹۸
گوگل

چرا گوگل پزشک نیست؟

سوال پزشکی را چرا نباید از گوگل پرسید؟ تصور کنید که […]